NTPv4 başlığı
NTPv4 (Network Time Protocol), ağdaki saatleri eşzamanlamak için zaman damgaları alışverişi yapar. Temel NTP başlığı 48 bayttır ve dört 64 bitlik zaman damgası içerir. NTP sunucuları UDP 123 numaralı portu kullanır.
Biçim kaynağı RFC 5905 §7.3
Yerleşim
Şemanın tamamı için yatay kaydırın; klavyede sağ ve sol ok tuşlarını kullanabilirsiniz.
Alan genişlikleri RFC 5905 §7.3 (Figure 8) ile derleme sırasında karşılaştırıldı: 2 · 3 · 3 · 8 · 8 · 8 · 32 · 32 · 32 · 64 · 64 · 64 · 64 bit.
Örnek paket
192.0.2.123 adresli üst sunucuya eşzamanlanmış Stratum 2 bir sunucunun istemciye gönderdiği yanıt (LI 0, VN 4, Mode 4, ilk sekizli 0x24). İstemci isteğini 12:00:00,000'da göndermiş, sunucu 12 ms sonra almış ve 1 ms sonra yanıtlamıştır. UDP üzerinde kaynak ve hedef portu 123'tür.
Bu paket gerçek bir yakalama değildir: aşağıdaki tablodaki örnek değerlerden derleme sırasında üretilir, sağlama toplamları RFC 1071’deki yöntemle hesaplanır. Bir alanın üzerine gelin ya da alana tıklayın; karşılık gelen sekizliler vurgulanır.
Alanlar
| Alan | Bit | Genişlik | Örnek | Açıklama ve kaynak |
|---|---|---|---|---|
| Artık saniye göstergesiLI | 0–1 | 2 bit | 0 | Leap Indicator (artık saniye göstergesi). Günün son dakikasına artık saniye eklenip çıkarılacağını bildirir. 3, saatin henüz eşzamanlanmadığı anlamına gelir.
|
| Sürüm numarasıVN | 2–4 | 3 bit | 4 | Version Number: NTP sürüm numarası; NTPv4 için 4. |
| KipMode | 5–7 | 3 bit | 4 | İletişim kipi. İstemci isteği 3, sunucu yanıtı 4 taşır.
|
| Saat katmanıStratum | 8–15 | 8 bit | 2 | Sunucunun başvuru saatine uzaklığı. 1 birincil sunucu (ör. GPS alıcılı), 2–15 NTP ile eşzamanlanan ikincil sunucu, 16 eşzamansızdır. 0 ise Kiss-o'-Death paketini belirtir.
|
| Sorgulama aralığıPoll | 16–23 | 8 bit | 6 | Ardışık iletiler arasındaki en uzun aralık, log₂ saniye cinsinden işaretli tamsayı. 6 değeri 2⁶ = 64 saniyedir. |
| HassasiyetPrecision | 24–31 | 8 bit | 0xe9 | Sistem saatinin duyarlılığı, log₂ saniye cinsinden işaretli (ikiye tümleyen) tamsayı. Örnekteki 0xe9 = −23, yani 2⁻²³ ≈ 119 nanosaniyedir. |
| Kök gecikmesiRoot Delay | 32–63 | 32 bit | 0x00000a3d | Başvuru saatine kadar toplam gidiş-dönüş gecikmesi, NTP kısa biçiminde (16.16). Örnekteki 0x00000a3d ≈ 0,040 saniyedir. |
| Kök dağılımıRoot Dispersion | 64–95 | 32 bit | 0x00000831 | Başvuru saatine kadar biriken toplam belirsizlik (dispersion), NTP kısa biçiminde. Örnekteki 0x00000831 ≈ 0,032 saniyedir. |
| Başvuru saati kimliğiReference ID | 96–127 | 32 bit | 192.0.2.123 | Başvuru kaynağının kimliği. Stratum 1'de dört karakterlik ASCII saat kaynağı ("GPS", "PPS" gibi), Stratum 0'da kiss kodu ("RATE", "DENY"), daha üst stratumlarda IPv4 üzerinden üst sunucunun adresidir. |
| Başvuru zaman damgasıReference Timestamp | 128–191 | 64 bit | 0xeea56e5c00000000 | Sistem saatinin en son ayarlandığı an, 64 bitlik NTP zaman damgası biçiminde. Örnek: 16 Kasım 2026 11:58:20 UTC. |
| İsteğin gönderim zamanıOrigin Timestamp (T1) | 192–255 | 64 bit | 0xeea56ec000000000 | İsteğin istemciden ayrıldığı an. Sunucu, istemcinin Transmit Timestamp değerini bu alana kopyalar; istemci bununla yanıtı kendi isteğiyle eşleştirir. Örnek: 12:00:00,000 UTC. |
| İsteğin alım zamanıReceive Timestamp (T2) | 256–319 | 64 bit | 0xeea56ec003126e98 | İsteğin sunucuya ulaştığı an. Örnek: 12:00:00,012 UTC. |
| Yanıtın gönderim zamanıTransmit Timestamp (T3) | 320–383 | 64 bit | 0xeea56ec00353f7cf | Yanıtın sunucudan ayrıldığı an. Örnek: 12:00:00,013 UTC. |
| Uzantı alanları ve MACExtension Fields and MAC | — | değişken | — | İsteğe bağlı uzantı alanları ile Key Identifier (32 bit) ve ileti özeti (dgst). Temel 48 sekizlilik başlıkta bulunmaz. |
Notlar
- RFC 5905 Figure 8'in ilk satırı bit ızgarasına tam oturmaz: Stratum ve Precision hücreleri bir karakter kaymış çizilmiştir. Bu yüzden ilk altı alanın genişliği §7.3 metnindeki "2-bit", "3-bit", "8-bit" tanımlarından, kalan alanlar şemadan doğrulanır.
- Zaman damgaları 1 Ocak 1900 00:00 UTC'den bu yana geçen saniyeleri verir: üst 32 bit saniye, alt 32 bit saniyenin kesridir (RFC 5905 §6). Root Delay ve Root Dispersion ise 16 bit saniye + 16 bit kesirden oluşan kısa biçimdedir.
- Destination Timestamp başlıkta taşınmaz; istemci yanıt geldiği anda kendisi kaydeder. Gidiş-dönüş gecikmesi (T4 − T1) − (T3 − T2), saat farkı ise ((T2 − T1) + (T3 − T4)) / 2 formülüyle hesaplanır.
- Temel başlığın ardından isteğe bağlı uzantı alanları ile Key Identifier ve özetten (dgst) oluşan ileti doğrulama kodu (MAC) gelebilir.
Kaynaklar
- [RFC 5905] D. Mills, J. Martin, Ed., J. Burbank, W. Kasch, “Network Time Protocol Version 4: Protocol and Algorithms Specification”, RFC 5905, June 2010.
- [RFC 768] J. Postel, “User Datagram Protocol”, RFC 768, August 1980.
- [RFC 5737] J. Arkko, M. Cotton, L. Vegoda, “IPv4 Address Blocks Reserved for Documentation”, RFC 5737, January 2010.